مطالعه عظیم جدید می‌گه داروهایی که کلسترول رو پایین میارن، ممکنه خطر زوال عقل رو هم کم کنن

طبق یه فرا تحلیل جامع که تقریباً یک میلیون شرکت‌کننده رو شامل میشه، کاهش سطح کلسترول ممکنه فقط برای قلب شما خوب نباشه؛ بلکه ممکنه تو کاهش خطر زوال عقل هم مؤثر باشه.

این نتایج نشون میده که داروهایی که معمولاً برای کاهش سطح کلسترول مصرف میشن، از جمله استاتین‌ها و ازتیمیب (ezetimibe)، ممکنه برای سلامت شناختی ما هم فایده داشته باشن.

این مطالعه که توسط محققانی از دانشگاه بریستول در بریتانیا و بیمارستان دانشگاه کپنهاگ در دانمارک انجام شده، بر اساس تحقیقات قبلی ساخته شده که کلسترول «بد» (کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم یا LDL-C) رو به زوال عقل مرتبط می‌کرد.

این ایده جدیدی نیست، اما این تحقیق جدید یکی از دقیق‌ترین مجموعه‌های داده و قوی‌ترین شواهد رو تا به امروز بهمون میده که این ارتباط وجود داره – و اینکه درمان‌ها بالقوه می‌تونن هر دو مشکل رو همزمان حل کنن.

محققان تو مقاله منتشر شده خودشون می‌نویسن: «داده‌های کنونی نشون میده که کاهش کلسترول تو سنین پایین‌تر، احتمالاً خطر زوال عقل رو تو سنین بالاتر کاهش میده.»

این مطالعه افرادی رو که برای کلسترول بالا دارو مصرف می‌کردن دنبال نکرده. به جای اون، از تنوع‌های ژنتیکی که تمایل دارن کلسترول رو پایین بیارن، به عنوان یه جایگزین برای مصرف داروهایی مثل استاتین‌ها تو طول زندگی استفاده کرده – روشی که به عنوان «تصادفی‌سازی مندلی» (Mendelian Randomization) شناخته میشه.

افراد مسن
حدود ۵۷ میلیون نفر در سراسر جهان با زوال عقل زندگی می‌کنن.

یکی از مزایای کلیدی مقایسه ژن‌ها اینه که تأثیر عواملی مثل رژیم غذایی و ورزش رو که پیگیری دقیقشون سخته، از بین می‌بره.

تیم یه همبستگی قابل توجه بین ژنتیکی که کلسترول پایین رو پیش‌بینی می‌کرد و خطر کمتر زوال عقل پیدا کرد. این نشون میده که مسیرهای بیولوژیکی که تحت تأثیر ژن‌های نگهدارنده کلسترول پایین قرار می‌گیرن – و داروهایی مثل استاتین‌ها و ازتیمیب اونا رو هدف قرار میدن – روی احتمال زوال عقل هم تأثیر می‌ذارن.

لیو تیبیارگ نورده‌استگارد (Liv Tybjærg Nordestgaard)، بیوشیمیست بالینی که در طول این مطالعه تو دانشگاه بریستول بوده، میگه: «آنچه مطالعه ما نشون میده اینه که اگه شما این تنوع‌های ژنتیکی رو داشته باشید که کلسترول شما رو پایین میارن، به نظر میاد که خطر ابتلا به زوال عقل به طور قابل توجهی کمتر میشه.»

با استفاده از روش تصادفی‌سازی مندلی در ترکیب با یه مجموعه داده بزرگ، این مطالعه تونست با اطمینان نشون بده که داشتن این ژن‌ها و در نتیجه سطوح پایین‌تر کلسترول، احتمالاً دلیل کاهش خطر زوال عقل تو افراد بوده.

محققان حدس میزنن که آترواسکلروز (تجمع رسوبات چربی کلسترول تو رگ‌های خونی) ممکنه ویژگی حیاتی این پاتولوژی باشه. این به نوبه خودش می‌تونه منجر به آسیب مغزی بشه، و ما می‌دونیم که بعضی انواع زوال عقل ناشی از مشکلاتی هست که تو خون‌رسانی کافی به مغز ایجاد میشه.

محققان امیدوارن شاهد آزمایش‌های بالینی باشن که تو اونا داروهای کلسترول تجویز بشن و اثرات محافظت از مغز اون‌ها مشاهده بشه تا این ارتباط شناسایی‌شده تو این تحقیق تأیید بشه.

نورده‌استگارد می‌گه: «انجام کارآزمایی‌های بالینی تصادفی‌شده طی ۱۰ یا ۳۰ سال، مثلاً، که تو اون به شرکت‌کننده‌ها داروی کاهنده کلسترول میدید و بعد خطر ابتلا به زوال عقل رو بررسی می‌کنید، می‌تونه قدم بعدی خیلی خوبی باشه.»

لینک منبع